Pertikaian pekerjaan di Malaysia: semak wilayah dan undang-undang yang terpakai
Artikel ini menjelaskan bahawa undang-undang pekerjaan yang terpakai ditentukan oleh wilayah tempat anda bekerja, dengan Akta Kerja 1955 bagi Semenanjung Malaysia dan Labuan serta ordinan buruh berasingan bagi Sabah dan Sarawak.
Untuk mengetahui undang-undang pekerjaan yang terpakai bagi pertikaian di Malaysia, langkah pertama ialah menyemak wilayah tempat anda bekerja. Akta Kerja 1955 ialah undang-undang yang terpakai di Semenanjung Malaysia dan Wilayah Persekutuan Labuan. Sabah dan Sarawak masing-masing ditadbir oleh ordinan buruh sendiri: Ordinan Buruh Sabah di Sabah dan Ordinan Buruh Sarawak (Chapter 76) di Sarawak.
Pindaan 2022 kepada Akta Kerja 1955 hanya terpakai di Semenanjung Malaysia dan Wilayah Persekutuan Labuan sahaja. Bagi Sabah dan Sarawak, pindaan 2025 telah berkuat kuasa pada 1 Mei 2025, tetapi tertakluk kepada skop yang dinyatakan dalam bahan rasmi.
Semak wilayah tempat anda bekerja
Jadual di bawah meringkaskan undang-undang, status pindaan dan pejabat aduan atau tuntutan bagi setiap wilayah.
| Wilayah | Undang-undang yang terpakai | Status pindaan | Pejabat aduan atau tuntutan |
|---|---|---|---|
| Semenanjung Malaysia dan Wilayah Persekutuan Labuan | Akta Kerja 1955 | Pindaan 2022 hanya terpakai di Semenanjung Malaysia dan Wilayah Persekutuan Labuan sahaja | JTKSM menyiasat, mengendalikan dan menyelesaikan aduan pertikaian buruh antara pekerja dan majikan |
| Sabah | Ordinan Buruh Sabah | Akta Ordinan Buruh Sabah (Pindaan) 2025 [Akta A1753] berkuat kuasa 1 Mei 2025 kecuali Bahagian IVA | JTK Sabah menyiasat aduan buruh antara pekerja dan majikan; pekerja boleh memfailkan aduan mengenai pelanggaran terma dan syarat perkhidmatan atau isu pekerjaan lain |
| Sarawak | Ordinan Buruh Sarawak (Chapter 76) | Pindaan kepada Ordinan Buruh Sarawak (Chapter 76) berkuat kuasa 1 Mei 2025 | Ordinan Buruh Sarawak (Chapter 76) memberi kuasa kepada Pengarah untuk mendengar dan memutuskan pertikaian gaji dan entitlemen tunai melalui Mahkamah Buruh; pegawai diberi kuasa mendengar dan mengadili pertikaian |
Langkah menyemak undang-undang yang terpakai
Ikuti langkah ini mengikut urutan.
- Kenal pasti negeri atau wilayah persekutuan tempat anda bekerja.
- Tentukan Akta atau Ordinan yang terpakai bagi wilayah itu.
- Buka laman rasmi Jabatan Tenaga Kerja bagi wilayah berkenaan.
- Baca peruntukan atau FAQ rasmi yang disediakan.
- Untuk Semenanjung Malaysia dan Labuan, rujuk Akta Kerja 1955 dan halaman aduan JTKSM.
- Untuk Sabah, rujuk Ordinan Buruh Sabah dan halaman aduan JTK Sabah.
- Untuk Sarawak, rujuk Ordinan Buruh Sarawak (Chapter 76) dan halaman tuntutan Mahkamah Buruh.
- Jika pertikaian masih berterusan, semak bidang kuasa dan syarat semasa pejabat aduan atau tuntutan wilayah berkenaan sebelum memfail.
Skop pindaan dan keadaan yang belum selesai
Wilayah menentukan undang-undang yang terpakai, tetapi wilayah tidak menentukan secara automatik kelayakan tuntutan individu, kategori pekerja, remedi atau tempoh masa. Perkara ini bergantung pada peruntukan semasa ordinan tempatan dan fakta kes anda.
Di Sabah, Akta Ordinan Buruh Sabah (Pindaan) 2025 [Akta A1753] berkuat kuasa 1 Mei 2025 kecuali Bahagian IVA. Jangan anggap semua peruntukan atau hak pekerja individu serta-merta terpakai daripada pemaktuban ini.
Di Sarawak, pindaan kepada Ordinan Buruh Sarawak (Chapter 76) berkuat kuasa 1 Mei 2025. Pindaan ini tidak meliputi Sabah atau Semenanjung Malaysia.
Mahkamah Buruh Sarawak di bawah Ordinan hanya mendengar pertikaian mengenai bayaran gaji dan entitlemen tunai. Bukan semua pertikaian pekerjaan secara automatik termasuk dalam bidang kuasa Mahkamah Buruh.
Frasa lama FAQ JTKSM yang menyatakan ordinan Malaysia Timur kekal sehingga dipinda telah lapuk selepas pindaan 2025. Jangan gunakan semula frasa “sehingga dipinda” itu sebagai panduan.
Sentiasa semak laman rasmi Jabatan Tenaga Kerja bagi wilayah anda untuk versi semasa undang-undang sebelum mengambil tindakan.
Sumber
- Employment Act 1955 — JTKSM official entry
- Sabah Labour Ordinance — JTK Sabah official FAQ entry
- Sarawak Labour Ordinance — JTK Sarawak official forms entry
- Akta Kerja 1955 (Pindaan) 2022 | Jabatan Tenaga Kerja Semenanjung Malaysia (JTKSM)
- Complaints | Jabatan Tenaga Kerja Semenanjung Malaysia (JTKSM)
- Perumahan Penginapan dan Kemudahan Pekerja - Jabatan Tenaga Kerja Sabah (JTK Sabah)
- Aduan Buruh dan Khidmat Nasihat - Jabatan Tenaga Kerja Sabah (JTK Sabah)
- Frequently asked questions – Jabatan Tenaga Kerja Sarawak
- Labour Claims – Jabatan Tenaga Kerja Sarawak